Discussie

Hoewel ik onze MFN secretaris Nico onder mijn beste (postzegel)vrienden schaar, en hem als een zeer goede kenner van reglementen en regels op filateliegebied beschouw, ga ik hem hier toch van een vorm van repliek dienen. Dit naar aanleiding van de door hem in de Nieuwsbrief geplaatste commentaren op de uitgiften verzorgd door Stamperija, IGPC en andere agentschappen.
Samen discussiëren we regelmatig over dit soort zegeltjes, waarbij hij dan de zijde van "niet verzamelwaardig" vertegenwoordigt en ik de kant van "mag wel" verdedig.

Algemeen worden als leidraad voor het verzamelen van filatelie de regels gebruikt zoals door de FIP (Federation International de Philately) in de verschillende boekwerken opgetekend. Belangrijk daarvoor zijn de in de Regulations and Guidelines van de FIP genoemde boekwerken, zoals de:
- General Regulations of the FIP for Exhibitions (GREX)
- General Regulations of the FIP for the Evaluation of Competitive Exhibits at FIP Exhibitions (GREV)
De IREX (waarbij de I voor Individual staat, "maatwerk regels" die speciaal voor één specifieke tentoonstelling opgesteld worden) zijn vooral bedoeld om politieke statements te kunnen weren van tentoonstellingsgronden.

Ik wil me hier beperken tot het voor ons belangrijkste document: de SREVs (Specific Regulations enz.) & Guidelines, waarin per klasse de regels uitgelegd worden. Hier beperk ik me tot raadpleging van de thematische regels omdat wij daar nu eenmaal onder vallen, maar over het algemeen zijn de regels hetzelfde voor alle klassen.
In de Guidelines worden voorbeelden van te verzamelen, te gebruiken en niet te gebruiken filatelistische zaken genoemd.
Er worden bijvoorbeeld de volgende zaken als wenselijk genoemd:
- postale frankeer‑items: zegels, zegelboekjes
- postale waardestukken, zoals postkaarten, voorgefrankeerde enveloppen, etc.
- meter franking, ook gekend als "roodfrankeringen"
- computer gegenereerde zegels/labels, bijvoorbeeld FRAMA en Epelsa labels, SmartStamps etc.
- modificaties aangebracht aan frankeringsitems, bijvoorbeeld overprints, surcharges en punchperforaties,
   ook gekend als "perfins"
- en nog een hele lijst andere rand-filateliezaken.
Als ongewenst worden de volgende items opgesomd:
- fantasie-uitgiften van niet bestaande gebieden en landen
- uitgiften van uitgesloten landen
- uitgiften van organisaties zonder postdienst
- illegale ongewenste uitgiften zoals door de UPU en de FIP aangeduide uitgiften
- en nog een aantal andere particuliere uitgiften.
De een-na-laatste zin hierboven is onderstreept omdat de discussie zich hierop concentreert.
De volledige Guidelines zijn te vinden op:

www.f-i-p.ch/wp-content/uploads/TH_GUIDELINES_2018_New_FINAL.pdf

Ik wil hier mijn standpunt verdedigen aan de hand van de uitgiften van de Afrikaanse landen die hun uitgiften ondergebracht hebben bij Stamperija. Stamperija Ltd, gevestigd in Vilnius, Litouwen, is een bekende producent en distributeur van postzegels en filatelistische producten voor diverse postdiensten wereldwijd, vaak gericht op ontwikkelingslanden. Ze zijn gespecialiseerd in het ontwerpen en uitgeven van thematische zegels, en dus ook motorfietsfilatelie. Stampera, de web-winkel van Stamperija, biedt een groot assortiment postzegels met allerlei thema's.
Diverse postadministraties/regeringen hebben de uitgifte van postzegels uit handen gegeven aan agentschappen in verschillende landen. Onder andere Guinee Republiek en Guinee-Bissau hebben dat bij Stamperija ondergebracht. Filatelisten beschouwen hun zegels soms als "gemaakt" of niet lokaal beschikbaar, maar ze worden doorgaans wel geautoriseerd door de respectieve nationale postdiensten; en dat maakt ze dus officiële postzegels.

Een ander argument is dat er zo goed als geen brieven, gefrankeerd met deze zegels te vinden zijn. Maar kijk ik naar mijn verzameling dan zie ik een groot aantal zegels die ik in de 53 jaar dat ik postzegels verzamel nog nooit op een "echt gelopen" brief heb gevonden, anders dan "gemaakt" (FDC of post van een medeverzamelaar).

Vaak wordt ook de frankeerwaarde in twijfel getrokken. Een blokje van Centraal Afrikaanse Republiek met Elvis, elders in deze NB getoond, met zes zegels van 650 FCFA is omgerekend € 5.95, dus nog geen euro per stuk. Wat betalen wij ook alweer om één brief te versturen??

Ook ik wil niet ontkennen dat er veel, heel veel zegeltjes voor deze landen op de markt komen, maar hebben we geen boter op ons hoofd? De Nederlandse postdienst kan het ook af met een paar zegels met verschillende waarden, maar geeft ook al 119 (in 2025) zegels uit met fraaie plaatjes, en dan nog eens allerlei zegel-verzamelobjecten zoals beurszegels, zilveren zegels, crypto's, etc. etc.

Okay, het zijn er wel aanzienlijk minder dan Guinee-Bissau (gemiddeld een 1000 per jaar).
En wie van jullie heeft afgelopen tijd een in Japan gepost en normaal gefrankeerde brief (dus geen filatelistisch maakwerk zoals bijvoorbeeld een FDC) gezien met één van de 393 zegels uitgegeven in 2023 (overigens bijna allemaal, net zoals onze Nederlandse zegels, in blokken, velletjes en postzegelboekjes)?

In de jaren '70 werden van de Midden-Oosten landen op grote schaal ook zegels gemaakt door een Zwitserse firma, rond 1980 deden Crown Agency en IGPC driftig mee om Caraïbische en Engelse koloniën te smoren in dure zegels, en rond 1990 kwamen de oud-Russische staten met ladingen zegels op de markt en we wilden die niet allemaal hebben.

Wel zijn we het altijd eens dat je alles wat je wilt verzamelen en leuk vindt, mag verzamelen. En als dat binnen de FIP regels past, kan dat zonder meer in mijn album. Wil je niet meedoen aan de portemonneespekking van Stamperije, kun je de gewenste blokken altijd later nog wel verkrijgen bij de reguliere en talrijke partijhandel.

De FIP kan wel sturen, maar niet bepalen!

Hans de Kloet

Naar boven   -   Terug naar vorige pagina   -   Home